452 metalowe przedmioty w żołądku

Są przypadki, które nawet doświadczonych radiologów i chirurgów pozostawiają bez słowa. Ten należy właśnie do takich. Do szpitala Imam Khomeini w Ahwazie (Iran) trafił 36-letni mężczyzna z przewlekłym bólem brzucha, uporczywymi wymiotami i całkowitą nietolerancją jedzenia oraz płynów. Nikt, włącznie z nim samym, nie spodziewał się, co ujawni zdjęcie RTG.

Leczenie

Ze względu na skalę problemu odstąpiono od prób leczenia endoskopowego na rzecz otwartej interwencji chirurgicznej.

Endoskopowe uwidocznienie połkniętych przedmiotów.

Wykonano dziesięciocentymetrowe podłużne nacięcie żołądka, przez które stopniowo usuwano setki przedmiotów wypełniających jego światło. Ostatecznie wydobyto 452 elementy metalowe: śruby, gwoździe, nakrętki, klucze i kamienie, o łącznej masie 2900 gramów, niemal trzech kilogramów metalu w jednym żołądku.

Metalowe elementy usunięte z żołądka pacjenta.

Po usunięciu wszystkich ciał obcych zbadano pozostałe odcinki przewodu pokarmowego (jelito cienkie, okrężnicę, dystalny odcinek przełyku), nie stwierdzając dodatkowych przedmiotów. Śródoperacyjne zdjęcie RTG potwierdziło całkowite oczyszczenie przewodu pokarmowego. Żołądek zszyto warstwowo

Przebieg pooperacyjny

Pacjent trafił na oddział intensywnej terapii. W pierwszej dobie po zabiegu był przytomny, stabilny hemodynamicznie, bez cech krwawienia. Trzeciego dnia włączono dietę płynną i przeprowadzono konsultację psychiatryczną, w wyniku której rozpoznano psychozę. Siódmego dnia po operacji, w dobrym stanie ogólnym, pacjenta przeniesiono na oddział psychiatryczny. Kontrola po dwóch tygodniach nie wykazała powikłań infekcyjnych ani krwotocznych.

Dlaczego ten przypadek jest wyjątkowy

Autorzy publikacji podkreślają, że skuteczne usunięcie tak dużej liczby ciał obcych podczas jednej operacji, przez pojedyncze nacięcie żołądka, jest niezwykle rzadkie. W literaturze opisywano wcześniej przypadki masywnego połknięcia metalu, między innymi 238 gwoździ i śrub czy 66 przedmiotów u innych pacjentów, jednak liczba 452 elementów czyni ten przypadek jednym z najbardziej ekstremalnych, jakie kiedykolwiek udokumentowano.

Warto zapamiętać istotną zasadę anatomiczną, która tłumaczy mechanizm takiej kumulacji: przedmioty większe niż 2 centymetry zwykle nie przechodzą przez odźwiernik ani zastawkę krętniczo-kątniczą, a te większe niż 5 centymetrów utykają już w dwunastnicy. To właśnie dlatego żołądek staje się swoistym zbiornikiem, w którym z czasem gromadzą się kolejne połykane przedmioty, tworząc tak zwany bezoar metaliczny.

Kontekst psychiatryczny

Ten przypadek, podobnie jak większość opisanych w literaturze przypadków masywnego połykania metalu, wiąże się z zaburzeniami psychicznymi. U pacjenta rozpoznano psychozę już po zabiegu. To przypomnienie, że przewlekłe, niewyjaśnione dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego u osób z podejrzeniem zaburzeń psychiatrycznych zawsze powinny skłaniać do wykonania podstawowego badania radiologicznego, zanim rozważy się bardziej skomplikowaną diagnostykę.

Podsumowanie

Ten przypadek to przypomnienie, jak wiele może ukryć się za pozornie niespecyficznymi objawami: bólem brzucha, wymiotami, nietolerancją pokarmów. Bez zdjęcia RTG cała sytuacja pozostałaby zagadką aż do momentu poważnych powikłań, takich jak perforacja czy zapalenie otrzewnej. Radiografia po raz kolejny okazuje się badaniem, które w kilka minut potrafi odpowiedzieć na pytanie, na które inne metody diagnostyczne odpowiadałyby znacznie dłużej.

Źródło: Farhadi F, Mohtadi A, Pakmehr M, Ghaedamini H, Shafieian F, Aminifar SA. This is a successful removal of more than 450 pieces of metal objects from a patient's stomach: a case report. J Med Case Reports. 2024;18:381. Artykuł opublikowany na licencji Open Access (CC BY-NC-ND 4.0).

Pełny tekst i materiał ilustracyjny dostępne pod adresem: https://link.springer.com/article/10.1186/s13256-024-04672-3